| Konu | Kısa Tanım | Örnek Cümleler |
|---|---|---|
| Amaç-Sonuç | Bir işi hangi amaçla yaptığını bildirir. |
1. Başarılı olmak için çok çalışıyor. 2. Seni görmek amacıyla buraya geldim. 3. Kitap almak için kırtasiyeye uğradı. 4. Dinlenmek amacıyla tatile çıktı. 5. Sınavı kazanmak için kursa yazıldı. |
| Neden-Sonuç | Bir olayın gerçekleşme sebebini açıklar. |
1. Hastalandığı için okula gelmedi. 2. Yağmur yağdığı için maç ertelendi. 3. Çok çalıştığından başarılı oldu. 4. Geç kaldığı için otobüsü kaçırdı. 5. Elektrikler kesildiğinden ders çalışamadım. |
| Koşul-Sonuç | Bir durumun gerçekleşmesi bir şarta bağlıdır. |
1. Ders çalışırsan başarılı olursun. 2. Yağmur yağarsa dışarı çıkmayız. 3. Beni ararsan sana yardım ederim. 4. Erken gelirsen birlikte gideriz. 5. Ödevini yapmazsan oyun oynayamazsın. |
| Karşılaştırma | İki varlık veya durum arasındaki benzerlik/farklılık belirtilir. |
1. Ali, Ahmet’ten daha uzun. 2. Bu kitap diğerinden daha sürükleyici. 3. Yaz mevsimi kıştan sıcak geçer. 4. Matematiği Türkçeden daha çok seviyorum. 5. Bugün dün kadar sıcak değil. |
| Benzetme | Bir varlık başka bir varlığa benzetilir. |
1. Aslan gibi cesurdu. 2. Çocuk pamuk gibi yumuşaktı. 3. Kalbi taş gibiydi. 4. Su gibi terledi. 5. Buz gibi bir havası vardı. |
| Öznel Cümle | Kişiden kişiye değişen yargılar içerir. |
1. Bu film çok güzeldi. 2. Şiir oldukça etkileyici. 3. En iyi yemek annemin yemeğidir. 4. Bu şehir çok sıkıcı. 5. Romanın sonu harikaydı. |
| Nesnel Cümle | Kanıtlanabilir, kişisel olmayan bilgiler verir. |
1. Türkiye’nin başkenti Ankara’dır. 2. Su 100 derecede kaynar. 3. Okul saat sekizde açılıyor. 4. Kitap 250 sayfadır. 5. Dünya Güneş’in etrafında döner. |
| Olasılık | Kesin olmayan durumlar bildirir. |
1. Bu akşam yağmur yağabilir. 2. Ali gelmemiş olabilir. 3. Yarın sınav yapılabilir. 4. Otobüs gecikebilir. 5. Onlar bizi arayabilir. |
| Tahmin | Bir olayın sonucunu önceden kestirmedir. |
1. Bu gidişle geç kalacağız. 2. Takım maçı kazanacak gibi görünüyor. 3. Yarın hava soğur sanırım. 4. Bu çocuk ileride doktor olur. 5. Akşama misafir gelir herhalde. |
| Öneri | Yol gösterme, tavsiyede bulunma anlamı taşır. |
1. Daha fazla kitap okumalısın. 2. Erken yatmanı tavsiye ederim. 3. Spor yaparsan sağlıklı olursun. 4. Bu filmi izlemelisin. 5. Düzenli ders çalışman gerekir. |
| Yakınma | Bir durumdan şikâyet etme anlamı taşır. |
1. Kimse beni dinlemiyor. 2. Her işi bana yaptırıyorlar. 3. Sürekli gürültü yapıyorlar. 4. Kimse sözünde durmuyor. 5. Bütün yük benim üstümde kaldı. |
| Sitem | Kırgınlık içeren hafif serzeniştir. |
1. Beni hiç aramadın. 2. Doğum günümü unuttun. 3. Yardım istememe rağmen gelmedin. 4. Beni yine yalnız bıraktınız. 5. Hiç haber vermeden gittin. |
| Pişmanlık | Yapılan bir işten duyulan üzüntüdür. |
1. Keşke onu kırmasaydım. 2. Bu sözü söylediğime pişman oldum. 3. Zamanında çalışmadığım için üzgünüm. 4. O fırsatı kaçırmamalıydım. 5. Erken ayrıldığıma pişmanım. |
| Özlem | Bir kişiye veya yere duyulan hasreti anlatır. |
1. Memleketimi çok özledim. 2. Eski günleri arıyorum. 3. Çocukluğunu özlemle anıyordu. 4. Arkadaşlarını görmek istiyordu. 5. Anneannesini çok özlemişti. |
| Doğrudan Anlatım | Bir kişinin sözünün değişmeden aktarılmasıdır. |
1. Öğretmen, “Sessiz olun.” dedi. 2. “Yarın geleceğim.” dedi. 3. Babam, “Çalışmalısın.” dedi. 4. “Bu kitabı çok sevdim.” dedi. 5. Arkadaşı, “Seni bekliyorum.” dedi. |
| Dolaylı Anlatım | Bir sözün anlamı değiştirilmeden aktarılmasıdır. |
1. Yarın geleceğini söyledi. 2. Sessiz olmamızı istedi. 3. Kitabı çok sevdiğini anlattı. 4. Beni beklediğini söyledi. 5. Çok çalışmam gerektiğini söyledi. |
Cümlede Anlam Mini Test
Benzer Etkinlikler
Yazıyı nasıl buldunuz?
